Mont Dieu meteoriet
| Het Project |
In 2006 werd het KBIN de eigenaar van een recent gevonden ijzermeteoriet. Het gaat om een van de grootste meteorieten ooit gevonden in Europa: een roestbruine massa, ruwweg 80x40x40 cm en met een gewicht van ongeveer 435 kg.
zie ook http://www.natuurwetenschappen.be/museum/museumnews/meteorite .
![]](/cadre_right.gif "]")
Om het model aan uw linkerkant te laten draaien hebt u QuickTime nodig.U kunt deze plugin downloaden door hier te klikken (Deze bladzijde zal in een nieuw venster openen).
Hoe bewegen? Klik en sleep de muis over het object. U kan het model in de gewenste positie draaien.
Dank zij de financiële tussenkomst van de federale diensten voor wetenschapsbeleid, DWTC, kon dit belangrijke museumstuk aangekocht worden. Aanvankelijk werd de meteoriet tentoongesteld tijdens de expositie “Wetenschap op het Paleis” op het koninklijk paleis van 19 juli tot 10 september. Hij zal in het voorjaar van 2007 tentoongesteld worden in de mineralenzaal van het KBIN tot hij zijn definitieve bestemming kan innemen in de Galerij van de Dinosauriërs vanaf november 2007.
De meteoriet werd gevonden in het noorden van Frankrijk, nabij de stad Sedan, vlakbij het bos van Mont Dieu (vandaar de naam). Andere kleinere stukken van deze meteoriet waren reeds in 1994 gevonden. Het grootste stuk werd pas in 1999 opgegraven. Door tussenkomst van onze expert medewerker, Dhr. V. Jacques konden de nodige contacten gelegd worden met de eigenaar en kon de koop tot een goed einde gebracht worden.
Zo’n belangrijk expositie-item moet natuurlijk zo grondig mogelijk bestudeerd worden om de velerlei informatie die het bevat zo goed mogelijk te ontrafelen. De Geologische Dienst heeft daarom de hulp ingeroepen van enkele wetenschappers die onderlegd zijn in deze materie. Zo is de preliminaire studie vóór de aankoop uitgevoerd door Prof. Emeritus J.Jedwab van de ULB en de eerste chemische analyses door prof. Ph. Claeys van de VUB. Andere experts zullen in de loop van het onderzoek betrokken worden.
| Onderzoeksmethoden |
De meteoriet is in eerste instantie klaargemaakt voor expositie. Daarom werd hij eerst gezandstraald. Daardoor is de vastgekitte aarde en het loshangende roest verwijderd en is het echte oppervlak van de meteoriet blootgelegd. Vervolgens werd het gewicht bepaald en is de vorm opgemeten met een complexe lasertechniek. Hiermee is een digitaal model van de meteoriet opgesteld en kon de inhoud en dus ook de massadichtheid (7.0) afgeleid worden. Een stuk van de meteoriet werd afgezaagd voor wetenschappelijk onderzoek. De grote massa en een afgesneden schijf zullen in het museum tentoongesteld worden.
Momenteel worden stalen van de meteoriet onderzocht met relatief klassieke methoden zoals optisch en SEM onderzoek, X-stralen diffractie en EDS-analyses. Bepaling van globale chemische samenstelling, modaalanalyse, bepaling van spoorelementen en isotopen samenstelling zullen kortelings uitgevoerd worden.
| Voorlopige resultaten |
Op basis van de vindplaats kan afgeleid worden dat deze massa deel uitmaakt van de Mont Dieu meteoriet, waardoor het totale gewicht van deze meteoriet op meer dan 800 kg wordt gebracht. De chemische en mineralogische samenstelling en de fijnkorrelige Widmanstätten textuur (Of) van de metaalmatrix bevestigen deze vermoedens.
Uit het macroscopisch onderzoek van de massa blijkt dat ze erg heterogeen is. Alhoewel ze voornamelijk bestaat uit een legering van metallisch ijzer met nikkel, bevat ze veel sulfide insluitsels en op sommige plaatsen grote silicaat insluitsels.
Deze laatste zijn van groot belang voor het onderzoek en de datering van de vorming van deze meteoriet. De Mont Dieu meteoriet behoort wellicht tot de IIE groep waarover momenteel nog heel wat onopgeloste vragen bestaan qua vormingscondities. De grote silicaatinsluitsels en de goede bewaringstoestand van de massa zullen wellicht toelaten een aantal gegevens aan te brengen die kunnen bijdragen tot de oplossing van deze raadsels.
microscopisch beeld van de Widmanstäten textuur
Schijf van de meteoriet met grote silicaat insluitsels
Microscopisch beeld met opvallend licht van een silicaat insluitsel (links)
Microscopisch beeld met doorvallend licht (gebande olivine chondrule) (rechts)
| Financiering |
De meteoriet werd aangekocht door het KBIN, dank zij een extra financiële tussenkomst van de DWTC. Het wetenschappelijk onderzoek wordt momenteel bekostigd uit de dotatie van het KBIN meer bepaald van de BGD.
| Medewerkers |
Het onderzoek op het KBIN gebeurt momenteel door H. Goethals en W. De Vos van de afdeling algemene geologie en mineralogie (BGD). Zij worden hierbij gesteund door Prof. Ph. Claeys van het departement geologie van de VUB in samenwerking met de thesisstudent N. Vandenborre. Op basis van de eerste resultaten zal een onderzoeksschema opgesteld worden waarbij verschillende binnen- en buitenlandse wetenschappers en meerdere instellingen zullen aangesproken worden.
| Publicaties |
In voorbereiding.
